JETA E VËRTETË – FETVA DHE STUDIME ISLAME

TAVAFI I LAMTUMIRËS NË HAXH-UMRE

Numri i fetvasë: 472 TAVAFI I LAMTUMIRËS NË HAXH-UMRE

Kategoria: TAVAFI I LAMTUMIRËS SË QABES

11 shfletues/klikues TAVAFI I LAMTUMIRËS NË HAXH-UMRE


Pyetje: TAVAFI I LAMTUMIRËS NË HAXH-UMRE


A mund të nga tregoni në lidhje me tavafin e lamtumirës (Tavaf el-Uede’a) në ritualin e haxhit dhe të umres?


Përgjigjja: TAVAFI I LAMTUMIRËS NË HAXH-UMRE


Falënderimi absolut i takon Allahut! Mëshira, lavdërimi edhe paqja qofshin mbi të Dërguarin e Allahut!

Në kuadrin e kryerjes së ritualeve madhështore islame të haxhit dhe të umres, nga juristët muslimanë është trajtuar: tavafi i lamtumirës (Tavaf el-Uede’a) në ritualin e haxhit dhe të umres; si vijon1: Lexoni më tepër

Tavafi i Lamtumirës (Tavaf el-Uede’a) në ritualin e haxhit dhe të umres
Parathënie: Tavafi lamtumirës: Emrat e tij dhe arsyeja e emërtimeve të tyre
Çështja e parë: Emrat e Tavaf el-Uede’a
(Tavafit të Lamtumirës):
1. Tavaf el-Uede’a (Tavafit të Lamtumirës)
2. Tavaf es-Sadar: (Tavafi i Largimit)2
3. Tavaf Akhirul A’hd (Tavafi i Lamtumirës së Fundit)
Çështja e dytë: Arsyeja e emërtimeve
Tavafi i Lamtumirës quhet kësisoj sepse përbën lamtumirën që i jep me të njeriu Qabes dhe quhet Tavafi i Largimit sepse përbën largimin e njeriut nga Qabja.

arabisht تمهيدٌ
طوافُ الوَداعِ: أسماؤُه وسببُ تَسمِيَتِه
أولًا: أسماءُ طَوافِ الوَداعِ
1- طوافُ الوَداعِ.
2- طوافُ الصَّدَرِ.
3- طوافُ آخِرِ العَهدِ
ثانيا: سببُ التَّسمِيَةِ
سُمِّيَ طوافَ الوداعِ؛ لأنَّه يُودَّعُ به البيتُ، وسُمِّيَ بطوافِ الصَّدَرِ؛ لأنَّه يُصدَرُ به عن البيتِ .

Shqyrtimi i parë: Dispozita e Tavafit të Lamtumirës për personin që kryen haxhin dhe atë që kryen umran
Parashtresa e parë: Dispozita e Tavafit të Lamtumirës për personin që kryen haxhin
Tavafi i Lamtumirës është i detyrueshëm (vaxhib) pas përfundimit të riteve (të haxhit, pra për personin që kryen haxhin) dhe para largimit nga Meka.3
Parashtresa e dytë: Dispozita e Tavafit të Lamtumirës për personin që kryen umran
Tavafi i Lamtumirës nuk është i detyrueshëm (vaxhib) për personin që kryen umran.4

arabisht الفصل الأوَّل: حُكْمُ طوافِ الوَداعِ للحاجِّ والمُعتَمرِ
المبحث الأوَّل: حُكْمُ طوافِ الوداعِ للحاجِّ
طَوافُ الوَداعِ واجِبٌ عند الانتهاءِ مِنَ النُّسُكِ، وقبل الخروجِ مِنْ مَكَّةَ، وهذا مذهَبُ الجمهورِ: الحَنَفيَّة ، والشَّافعيَّة في الأظهَرِ ، والحَنابِلَة
الأدلَّة مِنَ السُّنَّة:
1- عن ابنِ عبَّاسٍ، رَضِيَ اللهُ عنهما، قال: ((أُمِرَ النَّاسُ أن يكونَ آخِرُ عَهْدِهم بالبيتِ، إلَّا أنَّه خُفِّفَ عن الحائِضِ ))
2- عن ابنِ عبَّاسٍ رَضِيَ اللهُ عنهما قال: كان النَّاسُ ينصرفون في كلِّ وجهٍ، فقال رسولُ اللهِ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: ((لا ينفَرِنَّ أحدٌ حتى يكون آخِرُ عهدِه بالبيتِ ))
المبحث الثاني: حُكْمُ طوافِ الوداعِ للمُعتَمِر
طوافُ الوداعِ للمعتَمِرِ ليس بواجبٍ ، وهذا باتِّفاقِ المذاهِبِ الفقهيَّةِ الأربعةِ: الحَنَفيَّة في المشهورِ ، والمالكيَّة ، والشَّافعيَّة ، والحَنابِلَة ؛ وذلك لأنَّه لم يُحفَظْ عن النبيِّ عليه الصَّلاة والسَّلام أنَّه طاف طوافَ الوداعِ بعد عُمَرِه .

Shqyrtimi i dytë: Kushtet e Tavafit të Lamtumirës
Parashtresa e parë: Të jetë prej personanve efakij (i largët)
Që personit që kryen haxhin t’i bëhet detyrim Tavafi i Lamtumirës, është kusht që ai të jetë prej personanve efakij (pra që banojnë tutje / larg zonës së mikatit / cakut ritual vendor); kurse personit që është banor i Mekës ose synon të qëndrojë në Mekë, nuk i bëhet detyrim (Tavafi i Lamtumirës).5
Parashtresa e dytë: Pastrimi nga menstruacionet dhe lehonia (gjakderdhja pas lindjes)
Pastrimi (i femrës që po kryen haxhin) nga menstruacionet dhe nga lehonia është një kusht i domosdoshëm (për tavafin); së këtejmi Tavafi i Lamtumirës nuk është i detyrueshëm për një grua me menstruacione ose për një grua lehone dhe po kështu ato nuk janë të detyruara të bëjnë flijim (theror / kurban) për moskryerjen e këtij tavafi.6

Fragment: Pastrimi nga menstruacionet dhe lehonia para largimit nga Meka
Nëse gruaja pastrohet nga menstruacionet ose lehonia pasi ka nisur udhëtimin e largimit nga Meka, por ende nuk është larguar nga godinat (ndërtesat) e qytetit të Mekës, ajo duhet të kthehet (të lahet dhe të bëjë Tavafin e Lamtumirës); ndërsa, nëse ajo e kalon Mekën, nuk është e detyruar të kthehet.7
Parashtresa e tretë: Koha e Tavafit të Lamtumirës
Koha e Tavafit të Lamtumirës është pasi personi t’i ketë përfunduar të gjitha çështjet (gjërat) e tij, me qëllim që me këtë tavaf t’i japë lamtumirën e fundit Shtëpisë (Qabes).8
Fragment: Dispozita se me çfarë merret personi pas Tavafit të Lamtumirës
Lejohet që personi pas Tavafit të Lamtumirës të merret me çështje që lidhen me udhëtimin e tij (të largimit nga Meka), si blerja e ushqimeve (a pajimeve), ngarkimi i bagazhit, pritja e shokëve të udhëtimit etj. dhe në rastet në fjalë Tavafi i Lamtumirës nuk përsëritet.9
Parashtresa e katërt: Tavafi i Ifadas e shlyen Tavafin e Lamtumirës, nëse kryhet teksa largohemi (nga Meka)
Tavaf el-Ifada (Tavafi i Haxhit) mjafton në vend të Tavaf el-Uede’a (Tavafit të Lamtumirës), nëse kryhet nga personi teksa ai po largohet (nga Meka).10

arabisht الفصل الثاني: شُروطُ طَوافِ الوداعِ
المبحث الأوَّل: أن يكونَ مِنْ أهْلِ الآفاقِ
يُشتَرَط أن يكونَ الحاجُّ مِن أهلِ الآفاقِ، فلا يجِبُ على المكِّيِّ، ومَن نوى الإقامةَ بمكَّةَ، وهذا باتِّفاقِ المذاهِبِ الفِقْهيَّةِ الأربعةِ: الحَنَفيَّةِ ، والمالكيَّةِ ، والشَّافعيَّةِ ، والحَنابِلَة
وذلك للآتي:
أوَّلًا: لأنَّ الطَّوافَ وجبَ توديعًا للبيتِ، وهذا المعنى لا يُوجَدُ في أهلِ مكَّة؛ لأنَّهم في وطَنِهم
ثانيًا: ولم يجِبْ على مَن نوى الإقامةَ؛ لأنَّ الوداعَ مِنَ المُفارِقِ، لا مِنَ المُلازِمِ
المبحث الثاني: الطَّهارةُ مِنَ الحيضِ والنِّفاسِ
يُشتَرَط الطَّهارةُ مِنَ الحيضِ والنِّفاسِ؛ فلا يجِبُ طوافُ الوداعِ على الحائِضِ والنُّفَساءِ، ولا يجِبُ عليهما دمٌ بتَرْكِه، وهذا باتِّفاقِ المذاهِبِ الفِقْهيَّةِ الأربعةِ: الحَنَفيَّة ، والمالكيَّة ، والشَّافعيَّة ، والحَنابِلَة ، وهو قول عامة أهل العلم
الأدلَّة مِنَ السُّنَّة:
1- عَنِ ابنِ عبَّاسٍ، رَضِيَ اللهُ عنهما، قال: ((أُمِرَ النَّاسُ أن يكون آخرُ عهدِهم بالبيتِ إلَّا أنَّه خُفِّفَ عن الحائِضِ ))
2- حديثُ عائشةَ رَضِيَ اللهُ عنها: ((أنَّ صفيَّةَ بنتَ حُيَيٍّ- زوجَ النبيِّ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم- حاضت في حجَّةِ الوداعِ، فقال النبيُّ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: أحابِسَتُنا هي؟ فقلتُ: إنَّها قد أفاضَتْ يا رسولَ اللهِ وطافت بالبيتِ، فقال النبيُّ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: فلْتَنْفِرْ ))
فرعٌ: طهارةُ الحائِضِ والنُّفَساءِ قبلَ مُفارَقَةِ البُنيانِ
إذا طَهُرَتِ الحائِضُ أو النُّفَساءُ بعد أن نَفَرَتْ وقبل مفارقةِ بُنيانِ مكَّةَ؛ فإنَّه يلزَمُها الرُّجوعُ، أمَّا إذا تجاوزَتْ مكَّةَ فلا يلزَمُها الرُّجوعُ، وهو مذهَبُ الحَنَفيَّة ، والشَّافعيَّة ، والحَنابِلَة
الأدلَّة:
أوَّلًا: مِنَ السُّنَّة
1- عنِ ابنِ عبَّاسٍ رَضِيَ اللهُ عنهما، قال: ((أُمِرَ النَّاسُ أن يكونَ آخِرُ عَهْدِهم بالبيتِ، إلَّا أنَّه خُفِّفَ عن الحائِضِ ))
2- عن عائشةَ رَضِيَ اللهُ عنها قالت: ((حاضَتْ صَفِيَّةُ بنتُ حُيَيٍّ بعد ما أفاضَتْ، قالت عائشةُ: فذَكَرْتُ حَيضَتَها لرسولِ اللهِ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم، فقال رسولُ اللهِ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: أحابِسَتُنا هي؟ قالت: فقلْتُ: يا رسولَ اللهِ، إنَّها قد كانت أفاضَتْ وطافَتْ بالبيتِ، ثم حاضَتْ بعد الإفاضةِ. فقال رسولُ الله صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: فلْتَنْفِرْ ))
ثانيًا: أنَّها إذا طهُرَتْ قبل مفارقةِ البُنيانِ، ترجِعُ وتغتَسِلُ وتودِّعُ؛ لأنَّها في حكمِ الإقامةِ، بدليلِ أنَّها لا تَستبيحُ الرُّخَصَ، أمَّا إن فارقَتِ البُنيانَ لم يجِبْ عليها الرُّجوعُ لِخُروجِها عن حُكْمِ الحاضِرِ
المبحث الثالث: وقتُ طوافِ الوداعِ:
وقتُ طوافِ الوداعِ هو بعد فراغِ المرءِ مِنْ جميعِ أمورِه؛ ليكونَ آخِرَ عهدِه بالبيتِ، وهو مَذهَبُ الجُمْهورِ: المالكيَّة ، والشَّافعيَّة ، والحَنابِلَة
الدَّليلُ مِنَ السُّنَّة:
عنِ ابنِ عبَّاسٍ رَضِيَ اللهُ عنهما قال: قال رسولُ الله صلَّى اللهُ عليه وسلَّم: ((لا ينفرنَّ أحدٌ حتى يكون آخِرُ عهدِه بالبيتِ ))
فرعٌ: حُكمُ الانشغالِ بعد طوافِ الوَداعِ
يُغتَفَرُ له أن يشتَغِلَ بعد طوافِ الوداعِ بأسبابِ السَّفَرِ، كشراءِ الزَّادِ، وحَمْلِ الأمتعةِ، أو انتظارِ رُفقةٍ ونحو ذلك، ولا يُعيده، وهذا مذهَبُ الجُمْهورِ: المالكيَّة ، والشَّافعيَّة ، والحَنابِلَة
الأدلَّة:
أوَّلًا: مِنَ السُّنَّة
عن أمِّ سَلَمةَ رَضِيَ اللهُ عنها، قالت: ((شَكَوتُ إلى رسولِ اللهِ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم أنِّي أشتكِي، قال: طوفِي مِن وراءِ النَّاسِ وأنت راكبةٌ، فطُفْتُ، ورسولُ اللهِ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم يصلِّي إلى جَنْبِ البيتِ، يقرأُ بالطُّورِ وكتابٍ مسطورٍ ))
وَجهُ الدَّلالةِ:
أنَّه عليه الصَّلاة والسَّلامُ صلَّى الفجرَ، وكان قد طاف للوداعِ قبل ذلك، ولم يكُنْ ذلك مُبطِلًا لوداعِه، فدلَّ أنَّ ما كان مثلَ ذلك لا يقطَعُ طوافَ الوداعِ
ثانيًا: أنَّ ما كان مثلَ ذلك، ليس بإقامةٍ حتى يقطَعَ طوافَ الوداعِ
المبحث الرابع: إجزاءُ طَوافِ الإفاضةِ عن طوافِ الوَداعِ، إذا كان عند الخروجِ
يُجْزِئُ طوافُ الإفاضةِ عن طوافِ الوداعِ، إذا جعَلَه الإنسانُ عند خروجِه، وهذا مذهَبُ المالكيَّة ، والحَنابِلَة ، ونُسِبَ إلى جُمهورِ الفُقهاءِ ، واختارَه ابنُ باز وابنُ عُثيمين
وذلك للآتي:
أوَّلًا: أنَّ طَوافَ الوَداعِ ليس مقصودًا لِذَاتِه، بل ليكونَ آخِرَ عَهْدِه مِنَ البيتِ الطَّوافُ، وقد حصَلَ بطوافِ الإفاضةِ، فيكون مُجْزئًا عن طوافِ الوداعِ
ثانيًا: أنَّ ما شُرِعَ لتحيَّةِ المسجِدِ أجزأَ عنه الواجِبُ مِن جِنْسِه، كتحيَّةِ المسجِدِ بركعتينِ تُجْزِئُ عنهما المكتوبةُ .

Lexoni më tepër

Poshtëshënim:

  1. Shih: dorar dhe dorar.
  2. Quhet “Tavaf es-Sadar” sepse kryhet në të kthyer (pas kthimit / largimit); ‘sadar / largim’ është gjithashtu termi i përdorur për Tavafin e Ifadës (që kryhet pas kthimit / largimit nga Minaja).
  3. Ky është mendimi i shumicës së juristëve muslimanë: mendimi i hanefive, mendimi i spikatur i shafi’ive dhe mendimi i hanbelive.
  4. Ky është mendimi i të katër medh’hebeve (akademive juridike) islame: mendimi i shquar i hanefive, mendimi i malikive, shafi’ive dhe hanbelive; bazuar në faktin se nuk ka asnjë regjistrim (transmetim) që Profeti, paqja qoftë mbi të, ta ketë kryer Tavafin e Lamtumirës pas kryerjes së umrave që ai ka bërë.
  5.  Ky është mendimi i të katër medhhebeve (akademive juridike) islame: hanefive, malikive, shafi’ive dhe hanbelive.
  6. Ky është mendimi i të katër medhhebeve (akademive juridike) islame: hanefive, malikive, shafi’ive dhe hanbelive; ndërkaq ky është mendimi i shumicës thuajse konsensuale të juristëve muslimanë.
  7. Ky është mendimi i medh’hebit (fakultetit juridik) hanefi, shafi’i dhe hanbeli.
  8. Ky është mendimi i shumicës së juristëve muslimanë: malikive, shafi’ive dhe hanbelive.
  9. Ky është mendimi i shumicës së juristëve muslimanë: malikive, shafi’ive dhe hanbelive.
  10. Ky është mendimi i medh’hebit (fakultetit juridik) maliki dhe hanbeli, i cili përbën një mendim që është përcaktuar tek shumica e juristëve muslimanë, si dhe është mendimi i përzgjedhur nga Ibn Bazi dhe Ibn Uthejmini.
Shpërndajeni Fjalën e Mirë:
↓
Scroll to Top